Tuesday, 20 January 2026

जे. के. राऊलींग

१९९४ सालची ही गोष्ट आहे. एका तरुणीने आपल्या पतीच्या विरोधात घटस्फोट आणि न्याय मागण्यासाठी न्यायालयात खटला दाखल केला. कोणतेही आर्थिक पाठबळ आणि हाताला काम नसताना आपल्या नवजात लहान मुलीच्या भविष्यासाठी तिने नवऱ्याकडे आर्थिक मदत मागितली.
त्या तरुणीची आई काहीच वर्षांपूर्वी गेली होती. वडिलांशी तिचे तितके चांगले संबंध नव्हते. वर्षभर ती तिच्या वडिलांशी नीट बोलली ही नव्हती. अशा परिस्थिती ती एकटी कोणतेही काम हाताला नसताना, आपला विस्कटलेल्या संसाराला तोंड देत एकटीच लढत होती. नैराश्याने आणि आत्महत्येच्या विचाराने तिला ग्रासले होते. वर्षभरात ती स्वतः ला आजवरची सगळ्यात हरलेली व्यक्ती म्हणून समजू लागली.
घटस्फोटांनंतर पाच वर्षांनी आपली भीती आणि नैराश्याला मागे टाकत असामान्य परिस्थितीतुन कोट्याधीश होण्याचा तिचा प्रवास आपल्याला थक्क करून जातो.
      त्या तरुणीचे नाव होते “ जॉन “ नंतर लोक तिला “ जे. के. राऊलींग “ या नावाने ओळखू लागले. जे.के. राऊलींग ची यशस्वी वाटचाल सुरू झाली. जे. के. राऊलींग ही “ हेरी पॉटर “ या पुस्तकाची लेखिका. ज्या पुस्तकाचे चारशे कोटीहुन अधिक प्रति विकल्या गेल्या. जी आज पर्यन्त वाचकांची आवड म्हणून गाजते आहे. पुढे त्यावरच्या चित्रपट मालिका ही प्रसिद्ध झाल्या.
     फॉर्बेज यांच्या अनुसार राऊलींग या पहिल्या लेखिका आहेत ज्यांनी लिखाणातून एक अब्जाहुन अधिक कमाई केली.
    राऊलींग यांची ही यशोगाथा तुम्हाला आणखी प्रभावित करेल जेव्हा तुम्ही त्यांच्या पूर्वायुष्याबद्दल जाणून घ्याल. पहिल्या पुस्तकासाठी हस्तलिखित लिहितानाही ती एक सामान्य जीवन जगत होती. या गरिबीतून उंच उडी घेऊन लेखन क्षेत्रात एवढे वरचे स्थान तिने कसे गाठले?
त्याला बरीच कारणे असणार. तिच्या या यशामागे एक महत्वाचा मुद्दा असा ही असू शकतो. जेव्हा तिच्या आयुष्याचा वाईट काळ सुरू होता, तेव्हा तिने त्याची जबाबदारी घेऊन त्यासाठी काही तरी करण्याचे ठरवले.
ही तुझी चूक नाही, ही तुझी जबाबदारी आहे, हे लेखिकेने मान्य केले होते.
जे. के. राऊलींग यांनी फसलेल्या नात्याची कधीच अपेक्षा केली नसणार यात शंकाच नाही. घटस्फोटाने हे नाते संपावे असे ही त्यांना कधी वाटले नसणार आणि मला खात्री आहे आपली मुलगी गरिबीत मोठी व्हावी असा स्वप्नातही त्यांनी विचार केला नसणार. हे त्यांच्याच बाबतीत सगळे घडावे, त्यात त्यांची चूक आहे असे ही नाही. पण त्या नात्याची जबाबदारी घेऊन त्या परिस्थितीवर काहीतरी करण्याचे त्यांनी ठरवले.
जेव्हा त्यांचे वैवाहिक संबंध बिघडले. तेव्हा आपल्या लहान मुलीला घेऊन त्या दुसऱ्या देशात गेल्या. जेव्हा कोणतेही काम हाताला नव्हते. तेव्हा त्यांनी स्वतः चे पाहिले पुस्तक लिहिले. त्यानंतर ही १२ प्रकाशकांनी त्यांचे “ हॅरी पॉटर “ पुस्तक प्रकाशित करण्यासाठी नकार दिला. तरीही १३ व्या प्रकाशकाकडे गेल्या. जेव्हा आयुष्याला उतरती कळा आली तेव्हा त्यांनी स्वतः ला सुधारण्यासाठी तशी संमती दिली आणि यश मिळवले.
त्या असे म्हणतात,
“कठीण परिस्थिती माझ्या आयुष्याचा भक्कम पाया आहे, त्यावर मी माझ्या आयुष्याची पुन्हा बांधणी केली.”
इंग्रजीत वाचण्यात आलेल्या या लेखाने मला आयुष्याकडे पाहण्याचा नवा दृष्टिकोन दिला. असे एक धाडसी व्यक्तिमत्व मातृभाषेत लिहिताना त्याचे तेवढेच अप्रूप वाटत होते. कौतुक वाटत होते.

No comments:

निवडुंग

खिडकीत लावलेली तुळस चांगली वाढली होती. दुपारची वेळ होती. उन्हाचा तडाखा बघून मी तुळशीला पुन्हा पाणी घातले. तुळशीच्या त्या पानांवर...